De ecosystemen in Europa staan zwaar onder druk. Meer dan 80% van de Europese habitattypes verkeert momenteel in een slechte of zeer slechte staat door biodiversiteitsverlies en aantasting van ecosystemen. Deze zorgwekkende trend treft niet alleen de natuur, maar ook onze economie en de samenleving als geheel.
De natuur is de basis voor meer dan de helft van het wereldwijde bbp. In de eurozone is 72% van de bedrijven, bijna drie miljoen ondernemingen, rechtstreeks afhankelijk van ecosysteemdiensten en natuurlijke hulpbronnen om goederen te produceren en diensten te leveren. Investeren in natuurherstel is daarom niet alleen een ecologische noodzaak, maar ook een economische kans: elke euro die in herstel wordt geïnvesteerd, levert naar schatting een rendement op van €4 tot €38.
Om de alarmerende toestand van het Europese milieu aan te pakken, werd de EU-wet inzake natuurherstel ingevoerd. In dit artikel leggen we uit waarom natuurherstel essentieel is, wat de wet inhoudt en hoe je samen met Go Forest kunt bijdragen aan herstelinitiatieven.
Wat is natuurherstel?
Natuurherstel verwijst naar het proces waarbij de ecologische toestand van ecosystemen die zijn aangetast, beschadigd of vernietigd, wordt verbeterd. Het doel is om habitats en soorten terug te brengen naar een gezonde en veerkrachtige staat, zodat ze opnieuw essentiële diensten kunnen leveren en zorgen voor schoon water, vruchtbare bodems, koolstofopslag of bescherming tegen overstromingen.
Naast het herstel van habitats speelt natuurherstel een belangrijke rol in zowel klimaatmitigatie als klimaatadaptatie. Gezonde ecosystemen fungeren als natuurlijke koolstofputten die CO₂ opslaan en helpen de concentratie van broeikasgassen te verminderen. Tegelijkertijd versterken natuurlijke habitats de weerbaarheid tegen de gevolgen van klimaatverandering door als buffer te fungeren tegen extreme weersomstandigheden, de omgeving te koelen of water op te nemen en op te slaan. Op de langere termijn draagt herstel ook bij aan voedselzekerheid en algemene milieustabiliteit.
De EU-wet inzake natuurherstel uitgelegd
De EU-wet inzake natuurherstel, die op 18 augustus 2024 in werking trad, legt juridisch bindende verplichtingen op aan EU-lidstaten om aangetaste ecosystemen op land en in zee te herstellen. Het belangrijkste doel is het stoppen en omkeren van biodiversiteitsverlies, terwijl wordt bijgedragen aan de doelstellingen van de EU op het gebied van klimaatmitigatie en -adaptatie en internationale milieuverplichtingen worden nagekomen.
De wet stelt overkoepelende EU-doelstellingen voor natuurherstel vast:
- Tegen 2030 moet minstens 20% van het land- en zeegebied van de EU hersteld zijn.
- Tegen 2050 moeten herstelmaatregelen alle ecosystemen omvatten die herstel nodig hebben.
Elke lidstaat moet tegen september van dit jaar een nationaal herstelplan indienen waarin wordt uiteengezet hoe deze doelstellingen worden bereikt, afgestemd op de nationale context.
De wet bouwt voort op bestaande EU-milieuwetgeving en maakt deel uit van de Europese biodiversiteitsstrategie voor 2030, een kernonderdeel van de Europese Green Deal. Deze overkoepelende strategie heeft tot doel Europa tegen 2050 klimaatneutraal te maken en de economie en samenleving te verduurzamen. De wet weerspiegelt ook de inzet van de EU voor het mondiale biodiversiteitskader dat in december 2022 onder het Verdrag van de Verenigde Naties in aangenomen.
Betrokkenheid van bedrijven via partnerschappen
Hoewel de uitvoering van de natuurherstelwet voornamelijk een verantwoordelijkheid is van overheden, kunnen bedrijven een bijdrage leveren door deel te nemen aan natuurherstelprojecten in samenwerking met lokale organisaties en overheden. Aangezien stakeholders en investeerders dit steeds vaker verwachten, zullen bedrijven die natuur integreren in hun strategie profiteren van een concurrentievoordeel. Op operationeel niveau verhoogt natuurherstel de veerkracht van landschappen en toeleveringsketens. Deelname aan partnerschappen voor natuurherstel zal relaties verbeteren en synergieën creëren met andere actoren door gezamenlijke uitdagingen aan te pakken en gedeelde risico’s gerelateerd aan natuurdegradatie te verminderen.
Bijzondere aandacht voor bosecosystemen
De natuurherstelwet heeft betrekking op een breed scala aan ecosystemen. Bij Go Forest leggen we bijzondere nadruk op het herstel van bosecosystemen. Ongeveer 43,5% van het landoppervlak van de EU bestaat uit bossen en andere beboste gebieden, wat ze cruciaal maakt voor de biodiversiteit in Europa.
De Europese herstelmaatregelen zijn erop gericht de biodiversiteit in bossen te versterken door onder meer het vergroten van de bosvogelpopulaties, het behouden van dood hout en het bevorderen van een grotere diversiteit aan boomsoorten. Daarnaast heeft de EU als doel gesteld om minstens drie miljard extra bomen te planten in Europa.
Go Forest draagt rechtstreeks bij aan deze hersteldoelstellingen. We planten nieuwe bossen waar mogelijk, maar in de praktijk richten veel van onze projecten in Europa zich op het herstellen van aangetaste bossen. In deze projecten verhogen we de diversiteit aan boomsoorten, wat de veerkracht tegen klimaatverandering, plagen en ziekten verbetert. Daarnaast geven we de voorkeur aan het versterken en uitbreiden van bestaande bosgebieden en het bevorderen connectiviteit, wat leidt tot robuustere habitats en meer biodiversiteit.
Waarom actie nu belangrijk is
De toestand van de Europese natuur vraagt om onmiddellijke actie. Natuurherstel gaat niet alleen over het beschermen van het milieu, maar ook over het waarborgen van een veerkrachtig klimaat, een stabiele economie en een duurzame toekomst voor de komende generaties.
Bij Go Forest ondernemen we concrete stappen om de natuur te beschermen en te herstellen door middel van partnerschappen en samenwerking. Door wereldwijd bomen te planten, creëren we een positieve impact op de lange termijn.
Alleen door samen actie te ondernemen kunnen we een groenere en veerkrachtigere toekomst creëren.
Geïnspireerd om actie te ondernemen? Neem contact met ons op en ontdek hoe we samen de natuur kunnen herstellen.
Bronnen
- https://data.consilium.europa.eu/doc/document/PE-74-2023-INIT/en/pdf
- https://www.consilium.europa.eu/nl/policies/nature-restoration/#0
- https://www.consilium.europa.eu/nl/press/press-releases/2024/06/17/nature-restoration-law-council-gives-final-green-light/
- https://www.bondbeterleefmilieu.be/artikel/zeven-dingen-die-je-moet-weten-over-de-natuurherstelwet
- https://environment.ec.europa.eu/topics/nature-and-biodiversity/nature-restoration-regulation_en
- https://environment.ec.europa.eu/news/nature-restoration-law-enters-force-2024-08-15_en